Jump to content

Polska zmienna typu RCB? Typu YSO? Nie, to EXOR!


LibMar
 Share

Recommended Posts

Nie za bardzo rozumiem Twojego pierwszego zdania. Czy ta gwiazda nie była wcześniej sklasyfikowana jako zmienna i dopiero Tobie udało się to odkryć/zmierzyć i porównać z innymi archiwalnymi pomiarami?

Link to comment
Share on other sites

2 minuty temu, Limax7 napisał:

Nie za bardzo rozumiem Twojego pierwszego zdania. Czy ta gwiazda nie była wcześniej sklasyfikowana jako zmienna i dopiero Tobie udało się to odkryć/zmierzyć i porównać z innymi archiwalnymi pomiarami?

Dokładnie tak - nigdy wcześniej nie było zgłoszone, że obiekt ten zmienia jasność.

Link to comment
Share on other sites

37 minut temu, Limax7 napisał:

No to gratuluję odkrycia :)

Jak wpadłeś na to by tam szukać?

 

To już oficjalnie potwierdzone? Gdzie jest/będzie informacja o tym odkryciu?

 

 

Dzięki! Wzięło się od tego, aby poszukać zmienne wśród źródeł silnie emitujących w podczerwieni, podobnie jak przy mgławicach planetarnych. Wybieram sobie obszar na niebie (obecnie przejrzane od +25 do +70 w deklinacji między 3h 45m a 5h 30m) i wypisuję najciekawsze obiekty, które w bazie danych VSX nic nie mają znanego. Spośród około 70 celów, mamy 1 RCB, około 10x UXOR lub TTS/ROT/DIP (podobne wyglądem, ale inne B-V), kilka miryd oraz parę rotacyjnych (TTS/ROT). Na chwilę obecną wysłałem tylko RCB, jedno UXOR i jedno TTS/ROT/DIP, reszta jeszcze czeka.

 

Z tym odkryciem, to jest oficjalne od weekendu (wtedy zostało zaakceptowane w VSX), tylko jest potrzeba poznania dokładnej charakterystyki tej gwiazdy. Nie jest konieczne, ale chcemy :) Szkoda pozostawić w obecnym etapie, jeśli w przyszłości będzie można do niej odnosić się przy pracach naukowych. A więc, jest potwierdzone jako zmienna, jest potwierdzone jako RCB (na podstawie WISE oraz Gaia - post nr 2), ale chcemy potwierdzić, czy to także podtyp RCB jako DYPer (a może coś jeszcze innego, podobnego). Do tego potrzebne spektrum, o które "walczymy" :) To, jaki będzie typ, zależy od składu izotopu węgla C13.

 

Mówię w liczbie mnogiej, gdyż kilka osób mnie wspiera (Robert i Siegfried) pomagając mi gdzie najlepiej wysyłać, gdzie poprosić o wykonanie spektrum itp. Bo sami są zaintrygowani gwiazdą :D

 

@Paether dziękuję :D

  • Like 6
Link to comment
Share on other sites

Najnowsze obserwacje wykonane w ciągu ostatnich dwóch dni wskazują na możliwe (kolejne) osłabienie zmiennej typu RCB. Zaraz ruszamy z alertem.

 

2018 Aug. 13.60033 - 14.840 V - ASAS-SN

2018 Aug. 18.60063 - 14.730 V - ASAS-SN

2018 Aug. 29.84900 - 14.735 V - MGAB

2018 Aug. 29.89200 - 14.782 V - MGAB

2018 Aug. 30.00500 - 14.856 V - TRT

2018 Aug. 30.91100 - 14.889 V - MGAB

2018 Aug. 31.52190 - 14.96 V - OCN

Link to comment
Share on other sites

Dzięki! :)

 

Tymczasem mieliśmy kilkudniowe pociemnienie zmiennej, co zostało zauważone przez czterech obserwatorów dzięki własnym pomiarom fotometrycznym (pogrubione niżej). Te pomiary V oraz I wykonałem podczas ostatniej nocy Jesiennego Star Party (i to była końcówka). Gwiazda osłabła z poziomu 14.8 mag do 15.6 mag. Co ciekawe, wizualni obserwatorzy tego nie dostrzegli.

 

2018 Sep. 13.81840 - 14.734 - V - DUBF 
2018 Sep. 13.81840 - 14.729 - V - DUBF 
2018 Sep. 13.00300 - 14.8 - Vis. - PYG 
2018 Sep. 11.59199 - 14.83 - V - ASAS-SN
2018 Sep. 11.14377 - 14.764 - V - DLM
2018 Sep. 11.10455 - 14.757 - V - DLM
2018 Sep. 10.81000 - 15.0 - Vis. - BOZ
2018 Sep. 08.92500 - 12.728 - I - MGAB
2018 Sep. 08.90200 - 15.086 - V - MGAB
2018 Sep. 08.13181 - 15.580 - V - DLM
2018 Sep. 07.82799 - 15.618 - V - DUBF

2018 Sep. 07.03500 - 14.9 - Vis. - PYG
2018 Sep. 06.81000 - 15.0 - Vis. – BOZ
2018 Sep. 06.57497 - 15.30 - V - ASAS-SN
2018 Sep. 06.07300 - 15.0 - Vis. - PYG
2018 Sep. 05.13319 - 15.118 - V - DLM
2018 Sep. 04.12707 - 14.980 - V - DLM
2018 Sep. 04.04387 - 14.940 - V - STAC
2018 Sep. 03.13114 - 14.886 - V - DLM
2018 Sep. 02.94894 - 14.907 - V - DUBF
2018 Sep. 02.92300 - 12.461 - I - MGAB
2018 Sep. 02.91500 - 13.729 - R - MGAB
2018 Sep. 02.90700 - 14.869 - V - MGAB
2018 Sep. 02.04912 - 14.819 - V - STAC
2018 Sep. 02.04765 - 14.791 - V - STAC

 

Mamy też pierwsze otrzymane spektrum, o dość małej rozdzielczości. Kolejne obserwacje będą bardzo potrzebne, gdyż na chwilę obecną istnieje możliwość, że IRAS 03536+6235 może należeć do typu YSO (czyli młoda gwiazda z dyskiem pyłowym). Pociemnienie trwało dość krótko, co jest trochę nietypowe jak na RCB.

 

Obserwujemy dalej! Pozostały jeszcze dwa tygodnie do studiów, potem będą to sporadyczne pomiary... Liczę na aktywność innych, którzy pomagają w dopełnieniu krzywej :)

 

image.png

  • Like 2
Link to comment
Share on other sites

  • 4 weeks later...

IRAS 03536+6235 zaczęła słabnąć po raz kolejny. Jeśli jasność spadnie więcej niż 1 magnitudo, wyślę zgłoszenia z prośbą o dalsze monitorowanie i wykonanie spektrum. Ostatni pomiar sprzed doby ukazał spadek o jakieś 0.3 mag. Cieszy mnie spore zainteresowanie tą gwiazdą - mamy regularne obserwacje w kilku filtrach (BVRI) :)

 

Dzień przed tą obserwacją było jeszcze normalnie (ASAS-SN): https://asas-sn.osu.edu/light_curves/cb0207e0-c9a5-4444-ad57-1bd237f6f241

 

Zmieniłem też nazwę wątku dodając informację w nawiasie. To jeszcze sprawdzamy :)

 

image.png

  • Like 2
Link to comment
Share on other sites

  • 3 weeks later...

Trend utrzymuje się. Obecnie gwiazda ma 15.2 mag. Szybkość zmian blasku jest wolniejsza niż w przypadku typowych zmiennych RCB i mniej więcej taka sama, jak obserwował ASAS-SN przez ostatnie kilkanaście miesięcy. Pomimo dobrej dokładności pomiarowej, wyraźnie rejestrują się większe wahania w górę/dół do 0.1 mag. Zapewne jest to spowodowane przez pył o różnej gęstości.

 

image.png

  • Like 1
Link to comment
Share on other sites

  • 4 weeks later...

Trochę zbaczamy z kierunku. Odnalazłem kolejną gwiazdę, która zachowuje się podobnie jak IRAS 03536+6235. Leży na półkuli południowej i choć jest znaną zmienną, nigdy nie określono czym to dokładnie jest. Znajduje się w katalogu GDS, gdzie wszystkie znalezione zmienne (w tym pulsujące, zaćmieniowe itd.) są oznaczone jako "VAR". W jej przypadku zapisana amplituda zmian to 0.6 magnitudo. To oznacza, że nie zarejestrowali długiego i głębokiego pociemnienia, które mieliśmy kilka(naście) lat temu! To YSO (Young Stellar Object) z dyskiem protoplanetarnym, gdzie mamy do czynienia z przesłanianiem gwiazdy przez pył. Ponieważ jest to jaśniejszy i bardziej aktywny przypadek, bardzo fajnie można zobaczyć czym to się charakteryzuje.

 

I z tego powodu zmieniam nazwę tematu usuwając informację o "RCB" :)

Natomiast o dyskach protoplanetarnych wrócimy w innym temacie, kiedy przygotowuję coś większego. Projekt, który rozpocząłem już w sierpniu tego roku, a jeszcze nie dokończyłem :)

 

image.png

 

image.png

  • Like 2
Link to comment
Share on other sites

  • 4 weeks later...

IRAS 03536+6235 znów znika! W tej chwili ma 16.5 mag (V) / 17.5 mag (g') i staje się na granicy obserwowania przez ASAS-SN. Może to być krótkotrwałe (kwestia tygodni) lub potrwać nawet przez wiele lat.

 

image.png

  • Like 2
Link to comment
Share on other sites

  • 1 month later...

I przyszedł czas na kolejne zaćmienie. Gwiazda już osłabła do poziomu 17.5 magnitudo w V. Może to potrwać miesiące, albo nawet wiele lat. Poprzednie zaćmienie (zakończone w 2016) trwało przynajmniej przez 7 lat (w 2010-2016 utrzymywało się na poziomie V=18), ale krócej niż 16 lat (dane NSVS z roku 2000 pokazują gwiazdę w maksimum blasku).

 

Jeśli chodzi o zmienne typu R Coronae Borealis (RCB), skoro tutaj wyszedł lekki "niewypał" (za to mamy coś innego ciekawego!), udało mi się zrekompensować dwoma RCB-kami w dwa dni :)

 

https://www.aavso.org/vsx/index.php?view=detail.top&oid=684248

2MASS J18125249-2333044 JD plot.png

 

https://www.aavso.org/vsx/index.php?view=detail.top&oid=684252

IRAS 17550-0753 JD plot.png

  • Like 6
Link to comment
Share on other sites

Zagadka z IRAS 03536+6235 została w końcu rozwiązana. Pierwszy scenariusz zakładał, że ASAS-SN obserwowało pojaśnienie gwiazdy typu R Coronae Borealis wracając z ostatniego wybuchu. Jak na RCB, wyglądało to dość nietypowo pod względem kolorów w podczerwieni - bliżej było typowi YSO (Young Stellar Object). Krzywa wskazywała wyjście gwiazdy z gęstego obłoku molekularnego, które trwało nieco ponad 2 lata. Według najnowszych danych, IRAS 03536+6235 (która zyskała także oznaczenie MGAB-V165) jest znowu w pobliżu minimum oscylującego w pobliżu 18.5 magnitudo.

 

Jednak w ustaleniu dokładnej klasyfikacji przydatne były także pomiary Pan-STARRS1 wykonane w latach 2009-2014. Okazało się, że minimum trwało przynajmniej przez 7 lat, może nawet zbyt długo na typ RCB. Nagły wzrost jasności, utrzymanie w pobliżu maksimum i następnie nagłe pociemnienie do minimum jest typową cechą, która dotyczy zmiennych typu EXOR. Zmienne te wzięły się od EX Leporis, ale nie od EX Orionis. Konstelacja Oriona i okoliczne zawierają ogromną ilość młodych gwiazd erupcyjnych, od których wzięły się typy UXOR, EXOR i FUOR. Wszystkie te trzy typy mają duże zainteresowanie w pracach naukowych, gdzie tematem jest charakterystyka młodych gwiazd, często istniejących od zaledwie milionów lat.

 

Gwiazdy typu EXOR są zdecydowanie rzadsze od RCB. Charakteryzują się szybkim pojaśnieniem o kilka magnitudo, które trwa kilka miesięcy (lub niekiedy lat), a potem nagle spada do pierwotnej jasności. Od wielu miesięcy przeszukiwałem archiwalne dane, aby w końcu wysłać do VSX pierwszą gwiazdę tego typu. Stało się to w lipcu i sierpniu 2019 roku, gdzie wysłałem po jednym (łącznie dwa) takim obiekcie. Jak się okazało, EXORa miałem już od dłuższego czasu :)

 

image.png

  • Like 2
  • Thanks 1
Link to comment
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

 Share

  • Recently Browsing   0 members

    • No registered users viewing this page.
  • Our picks

    • Droga Mleczna w dwóch gigapikselach
      Zdjęcie jest mozaiką 110 kadrów, każdy po 4 minuty ekspozycji na ISO 400. Wykorzystałem dwa teleskopy Takahashi Epsilon 130D i dwa aparaty Nikon D810A zamocowane na montażu Losmandy G11 wynajętym na miejscu. Teleskopy były ustawione względem siebie pod lekkim kątem, aby umożliwić fotografowanie dwóch fragmentów mozaiki za jednym razem.
        • Love
        • Thanks
        • Like
      • 47 replies
    • Przelot ISS z ogniskowej 2350 mm
      Cześć, po kilku podejściach w końcu udało mi się odpowiednio przygotować cały sprzęt i nadążyć za ISS bez stracenia jej ani razu z pola widzenia. Wykorzystałem do tego montaż Rainbow RST-135, który posiada sprzętową możliwość śledzenia satelitów.
      Celestron Edge 9,25" + ZWO ASI183MM. Czas ekspozycji 6 ms na klatkę, końcowy film składa się z grup 40 klatek stackowanych, wyostrzanych i powiększonych 250%.
      W przyszłości chciałbym wrócić do tematu z kamerką ASI174MM, która z barlowem 2x da mi podobną skalę, ale 5-6 razy większą liczbę klatek na sekundę.
      Poniżej film z przelotu, na dole najlepsza klatka.
        • Love
        • Thanks
        • Like
      • 70 replies
    • Big Bang remnant - Ursa Major Arc or UMa Arc
      Tytuł nieco przekorny bo nie chodzi tu oczywiście o Wielki Wybuch ale ... zacznijmy od początku.
       
      W roku 1997 Peter McCullough używając eksperymentalnej kamery nagrał w paśmie Ha długą na 2 stopnie prostą linie przecinajacą niebo.
       
      Peter McCullough na konferencji pokazał fotografię Robertowi Benjamin i obaj byli pod wrażeniem - padło nawet stwierdzenie: “In astronomy, you never see perfectly straight lines in the sky,”
        • Love
        • Thanks
        • Like
      • 16 replies
    • Jeśli coś jest głupie, ale działa, to nie jest głupie - o nietypowych rozwiązaniach sprzętowych
      Sformułowanie, które można znaleźć w internetach jako jedno z "praw Murphy'ego" przyszło mi na myśl, gdy kolejny raz przeglądałem zdjęcia na telefonie z ostatniego zlotu, mając z tyłu głowy najgłośniejszy marsjański temat na forum. Do rzeczy - jakie macie (bardzo) nietypowe patenty na usprawnienie sprzętu astronomicznego bądź jakieś kreatywne improwizacje w razie awarii czy niezabrania jakiegoś elementu sprzętu  Obstawiam, że @HAMAL mógłby samodzielnie wypełnić treścią taki wątek.
        • Haha
        • Like
      • 43 replies
    • MARS 2020 - mapa albedo powierzchni + pełny obrót 3D  (tutorial gratis)
      Dzisiejszej nocy mamy opozycję Marsa więc to chyba dobry moment żeby zaprezentować wyniki mojego wrześniowego projektu. Pogody ostatnio jak na lekarstwo – od początku października praktycznie nie udało mi się fotografować. Na szczęście wrzesień dopisał jeśli chodzi o warunki seeingowe i udało mi się skończyć długo planowany projekt pełnej mapy powierzchni (struktur albedo) Marsa.
        • Love
        • Thanks
        • Like
      • 134 replies
×
×
  • Create New...

Important Information

We have placed cookies on your device to help make this website better. You can adjust your cookie settings, otherwise we'll assume you're okay to continue.