Skocz do zawartości
Bellatrix

Wybrane najciekawsze gwiazdy podwójne i wielokrotne

Promowane odpowiedzi

Bellatrix    1757

Gwiazda Alpha Lyncis oraz oddalone od niej o 222'' dwie składowe wtórne. Komponent B wykazuje jasność niespełna 9 magnitudo, a pobliska składowa C- prawie 10,5 mag. Przy pomocy mojego teleskopu nie byłam w stanie ich rozdzielić. Wspólnie wydawały się być niebieskawe, płowe, mdłe. Ale piękne. Tworzą niesamowity układ z gwiazdą macierzystą, która wykazuje żółto-pomarańczową, intensywną barwę, Niedługo (za ok. 2 tyg.) będę miała dostęp do ogromnej synty 16'' oraz ciemnego nieba, a wtedy spróbuję rozdzielić komponenty B oraz C (gwiazda C podobno jest intensywnie błękitna).

post-29939-0-94014600-1491087906.png

  • Lubię 2

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach

Art 69    223
Napisano (edytowane)

Witam.

Ten magiczny Orion jednak coś w sobie ma. Trudno się z nim rozstać zwłaszcza gdy uświadomimy sobie że to już ostatni dzwonek by cieszyć się bogactwem gwiazd podwójnych których zawiera dosłowne "multum" .
Pogoda wczoraj sprzyjała, wiatr ustał, ptaki się rozśpiewały a na dodatek sąsiedzi przestali obficie dymić co poskutkowało tym że seing był znakomity.

Meissa ori 1.jpg
Powyższa fotka przedstawia gwiazdę lambda ori. Jej nazwa własna brzmi Meissa (Heka) - jest to uklad podwójny odległy o 1060 lat św. którego jasność wynosi 3,4 m a separacja ok. 4,5".
https://pl.wikipedia.org/wiki/Meissa
http://stelledoppie.goaction.it/index2.php?iddoppia=20417

Alnitak ori.jpg
A teraz prawdziwy olbrzym ok. 100 tys. razy jaśniejszy od Słońca którego jasność widoma wynosi 1,75m natomiast absolutna to już "przyzwoite" -5.2m.
Alnitak czyli zeta ori to odległy o 800 lat św. układ potrójny gdzie gwiazdę spektroskopowo podwójną obiega mniejszy składnik o sep. 2,2" .

https://pl.wikipedia.org/wiki/Alnitak

grafico_orbita.php Alnitak.png

http://stelledoppie.goaction.it/index2.php?iddoppia=21099

Separacja jest stosunkowo niewielka, różnica składników spora i to właśnie powoduje że Alnitak to gwiazda podwójna trudna do rozdzielenia a znakomita do testu na seing.

 

Fotki wykonane komórką SE K770i 3Mpi w projekcji afokalnej za ok. NLV 6mm.

c.d.n.

Pozdrawiam.

 

 

 

 

 

 

Edytowane przez Art 69
  • Lubię 2

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Art 69    223
Napisano (edytowane)

Witam.

 

Dzisiaj pragnę przedstawić parę gwiazd podwójnych o większej nieco separacji, łatwych do rozdzielenia i odnalezienia. Dodatkową cechą która je łączy jest także barwa składników: większy składnik A jest w obydwu przypadkach złoto-biały a mniejszy B - niebieskawy.

 

Na poniższej fotce pokazana jest gwiazda iota canc - ze względu na pewne podobieństwa, zwana czasem "wiosennym Albireo"

Układ złożony z masywnego giganta o temp. powierzchni 5000 K i gwiazdowego karła (8800 K) dzieli na niebie odległość 30" łuku. Widzimy je z odległości ok 300 l.św.

https://en.wikipedia.org/wiki/Iota_Cancri

 

iota canc.jpg

 

Kolejny układ podwójny jest nieco ciaśniejszy i położony na tle wiosennego Lwa. Obecnie wieczorem jest wysoko położony, łatwy do identyfikacji i odnalezienia w szukaczu.

54 leo zawiera dwa składniki o jasności odpowiednio: A 4,5 mag i B 6,3. Separacja wynosi 6.7" a dystans ok. 290 l.św.

http://stelledoppie.goaction.it/index2.php?iddoppia=48936

 

54 leo.jpg

 

Fotki wykonane komórką SE K770i 3Mpi w projekcji afokalnej za ok. NLV 6mm.

 

c.d.n.

 

Pozdrawiam.

 

 

 

Edytowane przez Art 69
  • Lubię 5

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Urocze zdjęcie :) Iota Cancri nie cechuje się tak silnym kontrastem jak np. Albireo, czy Eta Persei. Ale rożnica w temperaturze barw składowych jest wyraźna. Komponent pierwotny posiada śliczny, cytrynowo-zółty, jaśniutki kolor. A druga z gwiazd jest białobłękitnawa, mocno rozbielona. Na Twojej fotografii wygląda na granatową (jak u Pi Andromedae B :) ). Podobają i się chłodne tonacje, zachowane również dla żółtego składnika '(bo to właśnie był zimny, cytrynowy żółty, a nie ciepły, miodowy). Śliczne zdjęcie, dziękuję, że podjąłeś ten wyjątkowy układ binarny o szerokim- przez co dostępnym dla wszystkich stopniu separacji (30'').

  • Lubię 1

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Art 69    223
Napisano (edytowane)

Urocze zdjęcie :)

 

Dziękuję za pochwałę. Cieszę się że założyłaś tak ciekawy i bogaty w interesujące obiekty temat.

 

Kolor poszczególnych składników oceniam wzrokowo i czasem notuję. Na taką ocenę z fotek zbytnio nie liczę ponieważ są to pojedyńcze klatki wykonane komórką na granicy czułości matrycy. Np. składnika B ciekawej gw.podwójnej jaką jest delta geminorum (Wasat) o wielk. 8,2 mag - mój sprzęt jak do tej pory nie był w stanie uchwycić. Z tego powodu oraz po uwzględnieniu czynnika aperturowo-seingowego zmuszony jestem celować w układy o sep. powyżej 2'' i jasności składnika słabszego powyżej 7,5 mag. Na szczęście obiektów mieszczących się w tych widełkach jest całe mnóstwo. :rolleyes:

Pozdrawiam.

Edytowane przez Art 69
  • Lubię 2

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Delty Geminorum też nie rozdzieliłam- z powodu możliwości sprzetu oraz ciągłego jeszcze braku doświadczenia. Nieraz się śmieję, że po zimie mam kompleks Wasata. No bo mam ;) Ale na święta jedziemy do Kolegi, który ma syntkę 16'' i spróbuję przyatakować deltę Gem jeszcze raz, z grubej rury (nomen omen).

 

Przypominam o wspaniałym katalogu gwiazd wielokrotnych wraz z selektywnym szczegółowym wyszukiwaniem, Stelle Doppie. Kiedyś znalazłam go przypadkiem i używam do dziś, bo jest niezastąpiony.

http://stelledoppie.goaction.it/index2.php?section=2&azione=ricerca_avanzata

 

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach

Przy okazji szukania (po internecie) zdjęcia asteryzmu wieszaka, wpadłem na takie oto 'koneserskie' wytwory wielkiej chmury molekularnej, z której uformowały się gromady w Kasjopei. Otóż w małej optycznie gromadce M103 znajduje się układ podwójny STF 131, o którym czytamy tu http://www.skyandtelescope.com/observing/hidden-gems-in-common-objects/, jak i zresztą o wyróżniającym się z tej gromady, czerwonym olbrzymie. Trzeba tylko jechać pod ciemne niebo.

  • Lubię 1

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Andrzej_G    2

Cześć! Z dużą uwagą czytam wpisy jak i z podziwem oglądam zdjęcia. Jako początkujący mam pytanie....Czy ktoś moż mi podać sposób mierzenia PA gwiazd podwójnych Ale tu jest hak.... ja mam tylko dobsona ósemką bez napędu. Wiem, że taki sposób istnieje przy użyciu okularu meade Astrometric i kątownika. Czy ktoś mógłby to opisać najlepiej na wideo? Napewno wielu by z tego skorzystało a ja to już z pewnością..... : ). Dziękuję bardzo.

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
JSC    435
Napisano (edytowane)

Wizualny pomiar separacji z tym okularem polega na porównaniu z naniesioną na jego optyce podziałką. Kwestia tego czy będziesz mógł poprowadzić ręcznie gwiazdę tak aby utrzymać ją na skali. Jeszcze większym problemem może być pomiar kąta za pomocą tego okularu - bo to się robi metodą dryfu. No ale może z kątownikiem (jakim?) jest inaczej?

 

PS miałes może na myśli taki zestaw?

Position_angle_measure_l.jpg

Edytowane przez JSC

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Art 69    223

Witam.

Po wielu dniach pochmurnych nadeszła w końcu pogodna noc. Na warsztat miała początkowo trafić epsilon monocerotis jednak poprawne ustawianie mojego fotograficznego "setup'u" :szczerbaty: nieco się przeciągnęło i gwiazda uciekła, chowając się za pobliskie drzewo. Zanim w praktyce zastosuję Lex Szyszko zmuszony byłem poszukać obiektu zastępczego. Wybór padł na Tegmine czyli zetę cnc .
Ten piękny układ wielokrotny daje zawsze dużo przyjemności podczas jego oglądania. Pomimo że znajduje się w rejonie obfitującym w drobne gwiazdy, nawigacja potrzebna do jego namierzenia jest dosyć prosta, potem można się już cieszyć podziwianiem jego licznych składników. A jest co oglądać bowiem Zeta Cancri (ζ Cnc; 4,67m), sklada się czterech gwiazd w dwóch układach podwójnych oddalonych od siebie o "przyzwoite" 5,06″. Pierwsza para, ζ Cnc A i B, to niemal bliźniacze (5,58 i 5,99m) białożółte karły znajdujące się w swojej ewolucji w ciągu głównym gwiazd. Na niebie dzieli je zaledwie sekunda łuku. Druga para, ζ Cnc C i D, składa się z jasnego karła typu G (6,18m), któremu towarzyszy czerwony karzeł o jasności 10m. Gwiazdy odległe są o 0,3″. Podwójną naturę ζ Cnc odkrył w 1756 roku niemiecki fizyk Johann Mayer. Obserwacje wskazują, że układy obiegają się wzajemnie z okresem około 1100 lat, natomiast składniki poszczególnych układów dokonują wzajemnego obiegu w czasie 59,6 roku (A i B) oraz 17 lat (C i D). https://pl.wikipedia.org/wiki/Gwiazdozbiór_Raka
Separacja 5" jest zasadniczo dostępna dla wszystkich teleskopów ale już rozdzielenie skład. A i B wymaga w praktyce apertury przynajmniej 150 mm i oczywiście dobrych warunków seingowych.
Przedwczoraj (czwartek) seing był wystarczający by w wizualu pozwolić na ich rozdzielenie przy zastosowaniu ok. NLV 6 mm dającego pow. 300x.
Zeta cnc to obiekt wyzwanie dlatego poniższą fotkę wykonałem przy użyciu ok. NLV 4mm dającego pow. 450x mając nadzieję że uzyskam chociaż ślad częściowego rozdzielenia. Wnioski są dwa: 1. trzeba czekać na "żyleta seing", 2. aparat w telefonie komórkowym pozwala na wiele jednak ma także swoje nieprzekraczalne ograniczenia.

Tegmine canc.jpg

Dodatkowo zamieszczam ciekawy link do strony gdzie znajduje się obraz całego układu Tegmine ale wykonany profesjonalnie w dużej skali.
http://www.cfht.hawa.../ciw010500.html

 

zeta canc 1.jpg

 

Na zakończenie coś znanego i klasycznego. Castor czyli alfa geminorum to jedna z najpiękniejszych i najjaśniejszych gwiazd podwójnych na naszym niebie. Położony w odległości 51 lat św. składa się w rzeczywistości z trzech składników z których każdy jest układem spektroskopowo podwójnym. Składniki A i B (sep. 5,1") o jasnościach odpowiednio 1,9 i 3,0 mag obiegają z okresem kilkudniowym czerwone karły a składnik C (wielkość 9,0 mag) złozony jest z dwóch małych czerwonych karłów z okresem orbitalnym niespełna jednej doby. Wiek całego układu okreslany jest na ok. 200 mln lat.

 

Mała ilustracja:

Castor-sextuple-orbit-B.jpg

https://astrobob.are...le-double-star/

 

Castor gem 3.jpg

Powyższa fotka zostala wykonana z zastosowaniem powiększenia 450x. Powiększenie jest ekstremalne ale konieczne w tym wypadku ponieważ duża jasność składników przy mniejszym powerze powoduje zlewanie się ich obrazu. (Wypada się tylko cieszyć, że zaistniało kilka powodów dzięki którym na pomysł obrazowania Castora nie wpadłem 40 lat temu gdy separacja wynosiła poniżej 2" :rolleyes: )

Obecnie separacja jest wyśmienita a odlegli, przyszli następcy o ile zainteresują się tematem astro, będą mieli jeszcze lepiej.

 

grafico_orbita.php.png

http://stelledoppie....?iddoppia=34290

 

Fotki wykonałem komórką SE K770i w projekcji afokalnej.

 

c.d.n.

 

Pozdrawiam.

 

 

  • Lubię 3

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Andrzej_G    2

Wizualny pomiar separacji z tym okularem polega na porównaniu z naniesioną na jego optyce podziałką. Kwestia tego czy będziesz mógł poprowadzić ręcznie gwiazdę tak aby utrzymać ją na skali. Jeszcze większym problemem może być pomiar kąta za pomocą tego okularu - bo to się robi metodą dryfu. No ale może z kątownikiem (jakim?) jest inaczej?

 

PS miałes może na myśli taki zestaw?

Position_angle_measure_l.jpg

Tak właśnie o coś takiego chodzi. Będę musiał sobie z tym poeksperymentować. Opisy są dość zawiłe i trudne do zrozumienia. Bez wizualizacji nie mogę rtego za bardzo namacać.... Dzięki za odpowiedź na moje pytanie.

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Oto moja dzisiejsza zdobycz: w konstelacji Lutni znalazłam prześliczną parę gwiazd. Składowa główna wykazuje jasność wizualną 6,1 mag i jest ciasnym układem spektroskopowo podwójnym złożonym z gwiazd typu G5III oraz A5. Jej wpadkowy wskaźnik barwy wynosi ok. +0,92. W okularze teleskopu gwiazdę tę widać jako jasno żółtą, o chłodnym cytrynowym odcieniu.

Druga z gwiazd systemu (C, gdyż B jest oddalona o zaledwie 1,8'' i przez to u mnie niewidoczna) jest brudno granatowa. Zimna, ponurawa, urzekająca. Obie gwiazdy dzieli odległość 45''. Znaczna różnica we wskaźniku barwy jest przyczyną wyjątkowego kontrastu. jednak para HIP 92833 nie przypomina złoto-błękitnego układu Albireo ani płomienno-niebieskiego 6 Leonis. Obie gwiazdy HIP 92833 mają prześliczny zimny odcień. Serdecznie polecam, tym bardziej, że tak szeroki stopień separacji (45'') umożliwia obserwację niemal każdym sprzetem, nawet tym o niewielkiej aperturze.

post-29939-0-03927300-1493593427_thumb.png

  • Lubię 3

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
JSC    435
Napisano (edytowane)

Pierwszomajowy Izar :)

 

Izar.jpg

Edytowane przez JSC
  • Lubię 3

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Brak słów... to jest przepięne. Marzy mi się, aby na zlocie ktoś z Was dał mi skorzystać z synty o większej aperturze. Moim sprzetem nie jestem w stanie rozseparować Izara.

JSC, zazdroszczę Ci (w pozytywnym znaczeniu) i doznań wizualnych i wspaniałego szkicu :)

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
JSC    435
Napisano (edytowane)

Brak słów... to jest przepięne. Marzy mi się, aby na zlocie ktoś z Was dał mi skorzystać z synty o większej aperturze. Moim sprzetem nie jestem w stanie rozseparować Izara.

JSC, zazdroszczę Ci (w pozytywnym znaczeniu) i doznań wizualnych i wspaniałego szkicu :)

 

Do rozbicia wystarczy bardzo długa rurka 80mm ;) - może musiałabyś zastosować barlowa w swoim teleskopie?

 

Co do szkicu - cały czas poszukuję jeszcze właściwej metody. To powyższe to obróbka w programie graficznym szkicu wykonanego kolorowymi kredkami na czarnym brystolu (podkład pod gwiazdki wykonałem białym flamastrem).

 

A tak wyglądał szkic - przed obróbką komputerową - dość marnie :szczerbaty:

 

 

img006C.jpg

Edytowane przez JSC

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

O ja pierdykam.. że się tak niemerytorycznie wypowiem. Jeśli nie masz nic przeciwko, wstawię sobie to na pulpit kompa.
Rurka 80mm może być, ale długa rurka. Mój niutek ma ogniskową tylko 900mm. A obserwuje przy maksymalnym powiększeniu x90.

  • Lubię 1

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
JSC    435
Napisano (edytowane)

Dzięki za miłe słowa :)

 

Chciałbym jeszcze dodać słowo o separacji składników, bo ktoś tu nawet pytał. Jeśli znana jest średnica dysku Airy'ego (obliczamy sobie z apertury teleskopu) to separację ciasnych parek można dość dokładnie na tej podstawie oszacować. Oczywiście jeżeli widzimy obraz dyfrakcyjny. Problem robi się przy separacji powyżej 2 (max 3) średnic dysku Airy'ego - w mim przypadku powyżej 10"...

Edytowane przez JSC
  • Lubię 1

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Poniżej zamieszczam szkic Ioty Cassiopeiae, gwiazdy poczwórnej o pięknych, niespotykanych barwach. Szkicując widok z okularu teleskopu uwzględniłam rónież jaśniejsze gwiazdy tła. Po dokładniejszej analizie danych z katalogów, okazało się, że jeden z obiektów, który uznałam za gwiazdę tła, również jest grawitacyjnie powiązany z systemem Iota Cas (I Cas D).

Korzystałam z apochromatu ED 120/900, gdzięki czemu kolor składowej B, ciasno związanej z komponentem głównym (2,6'') był dostrzegalny i łartwiejszy do sperecyzowania niż przy obserwacji teleskopm newtona. Składnik A ma barwę waniliową, składnik B blado-zielono-szary, z kolei komponent C jest koloru brudono-fioletowo-jagodowego.

 

post-29939-0-15395700-1495407636_thumb.png

  • Lubię 4

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Jeszcze raz, po ponad roku przyjrzałam się gwieździe poczwórnej Beta Scorpii (zwanej również Acrab i Graffias). Komponenty A/B oraz C były, dzięki znakomitej przejrzystości powietrza, dobrze widoczne. Wszystkie składowe systemu należą do typu widmowego B. Nieznacznie różnią się temperaturami powierzchni oraz wskaźnikami barwy.

Po dłuższym czasie dostrzegłam, że składowa pierwotna (A/B) jest kremowa, pobliski komponent C bladopisttacjowy, a gwiazda odległa o ponad 500'' błękitnawa, płowa.

post-29939-0-90514900-1496273369_thumb.png

  • Lubię 4

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach
Bellatrix    1757

Konstelacja Delfina, choć niewielka, mieści w sobie wiele urokliwych i interesujących pod względem cech widmowych gwiazd. W symbolicznym oku Delfina znajduje się przepiękny oliwkowo-złoty układ binarny. W ogonie także skrywa się wyjątkowa, choć na pierwszy rzut oka niepozorna gwiazda wielokrotna o numerze katalogowym HIP 101235. Składowe systemu mają zbiżone jasności wizualne, są ciemne: obie nieco powyżej siedmiu magnitudo. Są to gorące gwiazdy: błękitno-biała typu B oraz biała typu widmowego A. Wizualnie pierwsza z nich wydawała się być błękitnawa. A druga miała trudną do określenia barwę. Chłodną, podchodzącą pod błękit, ale tak jakby przełamaną dodatkiem chłodno-słodkawego różu (coś jak rozcieńczony, wyblakły kompot z truskawek). 

HIP 101235 (Delph).png

  • Lubię 3

Udostępnij tego posta


Odnośnik do posta
Udostępnij na innych stronach

Jeśli chcesz dodać odpowiedź, zaloguj się lub zarejestruj nowe konto

Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą komentować zawartość tej strony.

Dodaj konto

Załóż nowe konto. To bardzo proste!

Zarejestruj nowe konto

Zaloguj się

Posiadasz już konto? Zaloguj się tutaj.

Zaloguj się teraz


  • Przeglądający   0 użytkowników

    Brak zarejestrowanych użytkowników, przeglądających tę stronę.

×