Jump to content
lulu

Księżyc w rozmiarze XL

Recommended Posts

Morze Wężowe, Morze Fal oraz Morze Pieniące. 26 kwietnia, w przerwie w chmurach...

MARE-CRISIUM-2020-04-26.jpg

  • Like 7
  • Love 1

Share this post


Link to post
Share on other sites
Posted (edited)

Dla porównania ten sam obszar oświetlony z drugiej strony. Morze Przesileń i Morze Obfitości, zdjęcie zrobione z 8 na 9 kwietnia:

2129408669_MARE-CRISIUM--MARE-FECUNDITATIS-2020-04-08.thumb.jpg.84ef7a2a0acd662ca50591e9e86afac8.jpg

 

Wschodnie rubieże tarczy Księżyca to teren, który u każdego obserwatora wywołuje chyba żywe emocje. To miejsce pierwszych spotkań z księżycowymi zakamarkami po dłuższej przerwie, gdy stają się znów dostępne po nowiu. Każdy ma tu pewnie swoich faworytów i ulubione miejsca. W oczy rzuca się zawsze jasny Proclus umiejscowiony na wyżynnym przesmyku dzielącym Morze Przesileń od dziwacznego obszaru Palus Somni, zlokalizowanego na północnym wschodzie Morza Spokoju. Uwagę przykuwa prawdopodobnie wciąż aktywny geologicznie Langrenus, czy też przecięty efektownym rowem Petavius... Ciekawych, charakterystycznych obiektów jest w tym zróżnicowanym rejonie bardzo wiele.

 

Moją uwagę zwraca zawsze niewielki krater Messier, któremu towarzyszy dziwny, niesymetryczny rozbryzg materii wyrzuconej na powierzchnię Morza Obfitości w kierunku zachodnim. W rzeczywistości dwa sąsiadujące kratery - Messier i Messier A - stanowią prawdopodobnie jedną formację uderzeniową, na co wskazuje podłużny kształt pierwszego z nich, leżącego od strony wschodniej. Jak można się domyślać, odpowiedzialna za jego powstanie bryła nadleciała od wschodu. Uderzyła ona w księżycową powierzchnię pod tak niewielkim kątem, że częściowo odbiła się od niej żłobiąc owalne zagłębienie i opadając kawałek dalej, by ostatecznie pozostawić po sobie jedynie krater Messier A oraz wskazujący kierunek jej lotu jasny rozbryzg. Jego niesymetryczność potwierdza hipotezę o bardzo niewielkim kącie uderzenia.

 

Okazuje się jednak, że jest tam jeszcze jeden - trzeci krater. Messier A to w rzeczywistości dwa kratery. Pierwszy okrągły i głęboki, trudny jest do pogodzenia z hipotezą uderzenia pod małym kątem. Drugi zaś, umiejscowiony jakby pod nim i przypominający bardzo pierwszy krater Messier, jest (czy raczej był zanim nie został ponownie uderzony) podłużny. Oba te podłużne kratery leżą jakby na jednej osi. Zestawienie tego faktu z nieco mniejszą głębokością drugiego z nich daje niemal modelowy przykład uderzenia pod małym kątem z odbiciem. Tylko co tam robi ten okrągły, głęboki krater?!

 

Jak myślicie - co tam zaszło około 1,1 miliarda lat temu? A może ten najgłębszy, okrągły krater nie ma żadnego związku z uderzeniem, które pozostawiło efektowną smugę na powierzchni Mare Fecunditatis? Może jest to obiekt młodszy, który przypadkowo trafił akurat w jeden z dwóch kraterów Messier i jako taki powinien nosić zupełnie inną nazwę?

MESSIER.jpg.999519dc3ad7500e3a57243db628d723.jpg

 

Kratery Messier (po lewej) i Messier A sfotografowane przez załogę Apollo 11 (1969):

560803430_AS11-42-6305_Messier_and_Messier_A_craters_Moon.jpg.e21f634c3d63e91bba2a9351ae73df51.jpg

Edited by lulu
  • Like 8
  • Love 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Żyleta - Messier świetnie widoczny :-)

  • Thanks 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Jeszcze raz Messier i Messier A - tym razem oświetlone od wschodu, 27 kwietnia:

MARE-FECUNDITATIS-2020-04-27-4.jpg.9dab36da9f30639db081c04888a401a2.jpg

 

Cała tarcza tego dnia:

THE-MOON-2020-04-27.thumb.jpg.da3b325137df46a358174b0052308bef.jpg

  • Like 5
  • Love 1

Share this post


Link to post
Share on other sites
Posted (edited)

28 kwietnia. Jeszcze jedno spojrzenie w kierunku kraterów Messier znad Morza Nektaru i Zatoki Grubiaństwa (Sinus Asperitatis). Leżący na jej terenie krater Torricelli znajduje się niemal dokładnie na przedłużeniu podwójnego promienia jasnej materii, wyrzuconej podczas uderzenia, które uformowało kratery Messier. W dodatku Torricelli to formacja nie tylko przypominająca bardzo podwójny krater Messier A, ale także ułożona dokładnie w tej samej osi... Dużo tych zbiegów okoliczności - jednak są to tylko zbiegi okoliczności. Torricelli jest obiektem dużo, dużo starszym. Jego wiek oceniany jest na 3,2-3,8 miliarda lat, podczas gdy kratery Messier powstały prawdopodobnie ok. 1,1 miliarda lat temu.

MARE-NECTARIS-2020-04-28.jpg.e12b33b2f784a37592d9cd2834ac1ecd.jpg

MESSIER-TORRICELLI.jpg.aa6a61705c3c613cbbed43f582cddbfc.jpg

Zdjęcie krateru Torricelli wykonane podczas misji Apollo 16:

Torricelli_(Apollo_16).jpg.aaab3828da1bb776ebb2006156759865.jpg

Edited by lulu
  • Like 6
  • Love 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Tu się ciekawy wątek robi :) jeszcze przebijecie zakamarki :D Świetne zdjęcia Panowie, poniższe jakoś wyjątkowo przypadło mi do gustu :)

W dniu 1.05.2020 o 13:17, lulu napisał:

Jeszcze raz Messier i Messier A - tym razem oświetlone od wschodu, 27 kwietnia:

MARE-FECUNDITATIS-2020-04-27-4.jpg.9dab36da9f30639db081c04888a401a2.jpg

 

 

  • Thanks 1

Share this post


Link to post
Share on other sites
37 minut temu, HAMAL napisał:

Tu się ciekawy wątek robi :) jeszcze przebijecie zakamarki :D Świetne zdjęcia Panowie, poniższe jakoś wyjątkowo przypadło mi do gustu :)

 

Bo jest dużo czarnego, he he :-) Dzięki!. Nie ma to być żadna konkurencja dla zacnego wątku zakamarkowego - raczej alternatywa dla tych którzy nie są pewni czy mieszczą się w przyjętych tam kryteriach.

  • Like 1

Share this post


Link to post
Share on other sites
Posted (edited)

Ciekawa sprawa z tymi Messierami. Wydaje mi się, że to musiały być dwa obiekty, które uderzyły pod dużym kątem w powierzchnię Księżyca, bo odległość pomiędzy kraterami jest strasznie mała - czy jeden obiekt lecący z ogromną prędkością zdołałby tak blisko upaść ponownie po odbiciu od powierzchni? Trzeci krater (ten głęboki) może być efektem uderzenia trzeciego obiektu poruszającego się po tej samej orbicie (kometa, która rozpadła się na części?), który uderzył w Księżyc po kilku godzinach po obrocie Księżyca o taki kąt, że niemożliwe było odbicie rykoszetem ale upadek. Kratery ułożone są równoleżnikowo więc to możliwe, choć mało prawdopodobne, ale bardziej nieprawdopodobne jest uderzenie dokładnie w to miejsce innego obiektu niezwiązanego z tymi poprzednimi. 

Może to być też wynik erupcji magmy spod naruszonej upadkiem skorupy Księżyca. 

Edited by anatol

Share this post


Link to post
Share on other sites

Zauważ jednak, że nie było to tylko "odbicie" - pierwotne uderzenie wyryło głęboki krater w powierzchni, więc  musiała to być olbrzymia siła hamująca, a sam meteoryt był po czymś takim z pewnością narażony na jakiś stopień dezintegracji - być może do drugiego krateru doleciała już nie pojedyncza bryła, ale w praktyce zespół rozdzielających się brył o mniejszych masach? Moim zdaniem powtórne, niezależne uderzenie w układ dwóch pierwotnych, podłużnych kraterów nie jest wcale takie nieprawdopodobne. Na Księżycu jest sporo przykładów wielokrotnych uderzeń - choć oczywiście prawdopodobieństwo zmniejsza młody wiek tego obiektu.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Spoiler
2 godziny temu, heweliusz napisał:

 

Papier kredowy - trochu światła i nic nie widać, a książka waży jak worek cementu...

Share this post


Link to post
Share on other sites
Posted (edited)

Księżyc wrócił na niebo w przyzwoitych godzinach i na przyzwoitej wysokości, ale niestety - przynajmniej u mnie - nie wróciła wraz z nim pogoda. Cóż robić - na osłodę sięgnąłem do czekającego na obróbkę materiału sprzed miesiąca. Wprawdzie w laptopie mieli się kilka prób wykonanych wczoraj, ale mieli się niemrawo, więc póki co zaległe obrazki z 30 kwietnia.

 

Na początek północna część tarczy z pasmami Alp i gór Kaukazu oraz znajdującym się między nimi kraterem Cassini, zalanym tą samą lawą, która spowiła powierzchnię wyłaniającego się z mroku Morza Deszczów. W tej fazie uwagę zwraca wznoszący się na 2,3 km ponad powierzchnię morza samotny szczyt Mons Piton, widoczny na zachód od Cassiniego. Podobnych, pojedynczych szczytów wynurzających się z zastygłej powierzchni Mare Imbrium jest więcej. Powstały one oczywiście wraz z otaczającymi to morze pasmami górskimi i podobnie jak one są pozostałością po uderzeniu dużego obiektu kosmicznego, które uformowało basen Mare Imbrium. Pierwotnie przypominał on prawdopodobnie znajdujące się po niewidocznej stronie Księżyca Mare Orientale, którego okrągła niecka naznaczona jest obecnością charakterystycznych, koncentrycznie rozkładających się formacji, będących pozostałością materiału wyrzuconego podczas uderzenia.

 

Stosunkowo młode i zachowujące pierwotną strukturę krateru uderzeniowego Mare Orientale tylko w niewielkim stopniu wypełnione jest skałą bazaltową. Tymczasem podobne do niego "rany powierzchni" znajdujące się od strony Ziemi, zostały jednak w dużym stopniu pokryte lawą. Szczyty takie jak Mons Piton to zapewne najwyższe, wznoszące się ponad jej poziom partie takich koncentrycznych struktur, jakie widać w basenie Morza Wschodniego. Na Ziemi mówiąc o takim przypadku używamy określenia "wierzchołek góry lodowej". Jak nazwać taki szczyt na Księżycu?

PROMONTORIUM-FRESNEL-2020-04-30.thumb.jpg.971f92697f6b7b76e3075af7550eb64e.jpg

MONS-PITON.jpg.8065bc323af769b81e0a571c1fd9ec4c.jpg

Mons Piton sfotografowany z orbity podczas misji GRAIL i Apollo-15:

mons-piton-grail.jpg.2c662435bab9af864279e356115a721c.jpg

mons-piton-apollo15.jpg.8d87bfd93f144aadb453e247e157896b.jpg

Edited by lulu
  • Like 5
  • Love 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Mamy pecha, bo Księżyc góruje wysoko zimną, gdy seeingi u nas słabe, a latem, gdy jest znacznie lepiej, to ślizga się po horyzoncie <_<

Share this post


Link to post
Share on other sites
2 godziny temu, HAMAL napisał:

Mamy pecha, bo Księżyc góruje wysoko zimną, gdy seeingi u nas słabe, a latem, gdy jest znacznie lepiej, to ślizga się po horyzoncie <_<

Trzeba mu oddać tyle, że im później trzeba by się do niego fatygować, tym ślizga się niżej - czym pomaga w podjęciu decyzji aby olać późnonocne obserwacje i uczciwie się wyspać. W sumie ostatnio parę razy skwapliwie skorzystałem z tej formy rozgrzeszenia :-)

  • Like 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.


  • Recently Browsing   0 members

    No registered users viewing this page.

  • Our picks

    • Zobaczyć powierzchnię Wenus.... - mapa promieniowania termicznego (sezon 2020)
      Zacznę od zdjęcia a potem będą technikalia, opisy zbierania materiału oraz informacje o obróbce
      6 maja faza Wenus zmalała poniżej 20% więc zaczął się najlepszy okres kiedy możemy podejmować próby rejestracji promieniowania termicznego powierzchni Wenus. Czas ten potrwa mnie więcej 17-18 maja kiedy to planeta będzie już zbyt blisko Słońca i kontrast zmaleje uniemożliwiając (lub utrudniając) rejestrację tego zjawiska.
        • Like
      • 30 replies
    • Własny guider? Ależ to bardzo proste !
      "Guider? Ależ to bardzo proste". Co to jest guider to raczej większość z nas wie. Jak dobrać jego parametry do posiadanego setupu - uuuuu... tu już gorzej. Nie wdając się w rozważania naukowe chcę Wam dziś zaproponować prosty i świetnie działający guider dla setupów głównych o skali obrazu 1.5 arcsec/piksel i mniejszej, czyli od 1.5 do nieskończoności ( wiadomość dla Taysona).
      • 13 replies
    • Montaż "Wirus 2020"
      A właściwie montażyk. Ponieważ mam od niedawna drukarkę 3D zająłem się analizą projektu podlinkowanego przez Gayosa w temacie o wydrukach 3D.
      • 117 replies
    • Astropolis w czasie pandemii - informacje o reklamie
      Nie chcę w tym miejsc rozwodzić się na temat aktualnej sytuacji epidemicznej (słyszymy to wszędzie z dużą intensywnością) więc przejdę od razu do rzeczy. Wielu członkom naszej społeczności wirus skomplikuje życie w sferze ekonomicznej i ten post chciałbym dedykować dla nich (dla nas?).
        • Like
      • 17 replies
    • MGAB-V249 - nowy rodzaj gwiazd zmiennych!
      Gwiazdy zmienne można poszukiwać na dwa sposoby. Obserwujemy losowy fragment nieba w poszukiwaniu obiektów zmieniających swój blask lub korzystamy z archiwalnych danych pomiarowych wykonanych przez różne obserwatoria astronomiczne (np. ASAS-SN, ZTF).
        • Thanks
      • 11 replies
×
×
  • Create New...

Important Information

We have placed cookies on your device to help make this website better. You can adjust your cookie settings, otherwise we'll assume you're okay to continue.